Categorie: Uncategorized

Het is natuurlijk helemaal niet afgelopen.
Sam blijft in ons leven als overleden zoon voor altijd.
Maar ik ga mijzelf herhalen als ik nu doorga en daar houd ik niet van!

We hebben het eerste jaar gehad. Voorafgaand aan de sterfdag waren Bert en ik allebei een paar weken geheel in mineur. Ik zie het grotendeels als herbeleving van de spannende tijd die eraan vooraf is gegaan. Ik voel waarschijnlijk nu pas, hoe onheilspellend dat geweest is. Dat ben ik mij (waarschijnlijk uit zelfbescherming) niet bewust geweest in die dagen.

Alweer wonderbaarlijk prettig hoeveel mensen meeleven rond de sterfdag, hoeveel er het kunnen verdragen en niet wegvluchten. Zo fijn.

Het regent buiten, en dan is het weer droog.
Het verdriet komt, en dan gaat het weer.
Het leven gaat door, gelukkig wel, maar er zit meer in onze rugzak.
Meer pijn, meer mildheid, minder oordelen.

De periode (voor mij) van willen snappen, boos en weerstand is, geloof ik, een beetje voorbij, of in ieder geval voor nu.
En het verdriet is, eehh, wat minder onverdragelijk.
Je zou bijna zeggen: alles went behalve hangen, maar dat kan in dit geval denk ik toch niet, dus zeg ik het maar niet.
(Sorry, heel fout mopje, zou Sam erg leuk vinden.)
Alleen ga ik hem, nu pas, langzaam maar zeker heel erg missen. Misschien was daar voordien nog geen ruimte voor tussen alle andere overweldigende zaken.

En dit blog mis ik nu al. Weer een afscheid. Weer een houvastje minder. Maar toch is het goed om nu af te sluiten. O, o.

Everything changes except change itself.
Je kunt alleen echt vrij en tevreden zijn als je los kunt laten.
En het enige moment waarin dat echt te ervaren is is het heden.

Een vriendin van Sam stuurde mij in deze periode onderstaand gedicht.
Ze zei dat zij er zelf steun aan had en andere vrienden van Sam ook.
Oi, oi, ik vind het….. zo ontzettend mooi!
Lijkt me een mooie afsluiting van dit hoofdstuk van het Verhaal des Levens.

Dit is de 1-na-laatste. Helemaal geen tijd voor bloggen, want vandaag is de crematie boven komen drijven. (twas eigenlijk morgen, maar dan hebben wij geen tijd, dus daarom kwam het vandaag).

Hebben Bert en ik samen hem nog eens helemaal bekeken. (Ja, staat gewoon op youtube, he?)
Het lied bij binnenkomen van de baar is weggepoetst door Bert, omdat de auteursrechthouders gingen klagen. Heb ik: “Stand bij me” van Ben E. King gewoon op mijn mobiel erbij afgespeeld.

Het is weer mooi om te zien hoe zoveel familie, vrienden, kennissen en collega’s meeleven daar.
Die rituelen, ze zijn er niet voor niks, het helpt echt!

Werden we allebei wel weer heel verdrietig, net als toen. Ik tranen met tuiten, en Bert doet dat droog. Zelfde als toen, maar toch niet. Nu is het minder overweldigend, dus makkelijker om het gewoon door te laten stromen.
En dan daarna een stukje door het bos in het avondlicht om weer te aarden.
En een potje tafeltennis. Ik win weer eens, dankzij de rouwende staat van Bert, en ik bedank Sam omstandig voor deze gunst.

En dan moeten wij heel erg uitrusten.
Volgende keer meer. 1 augustus….

De volgende is de laatste. Het moet ergens ophouden.
Maar daar moet ik rustig de tijd voor nemen, en vandaag moest ik theedrinken met vrienden die uit Utrecht waren komen fietsen en zwemmen in de Linge en was ophangen en de finish van de Tour de France kijken en uitrusten en het tuinpad ontonkruiden en al veel boontjes oogsten! Dus komt het over een dag of drie.

Mijn leven is natuurlijk helemaal niet bijna rond.
Maar het voelt wel een beetje zo, nu even. Het jaar is bijna voorbij.
Tot eergisteren wist ik niet, of ik me de mijlpalen aan liet praten, of dat het ook echt zo is voor ons: de eerste keer verjaardag, zomer, overlijdensdatum.
Maar sinds zondagnacht ben ik opeens helemaal beland in een staat van labiliteit en verdriet. Daarom is dit blog te laat, excuus!
Ra ra waar zou dat door komen?

Het gekke is, dat het weer heel anders voelt.
Misschien zijn de lagen weerstand en onbegrip er een beetje afgesleten.
En is het denken erover ook, in ieder geval nu, wat minder op de voorgrond. (Dat soort dingen als: hoe heeft het toch zo kunnen gaan? Had ik wat anders kunnen doen? Waarom heeft hij het niet kunnen aanpakken?)

Ik voel alleen maar oeverloos verdriet. Ook weer lastig hoor, want het is zo oeverloos. Geen rivier dus, maar een meer. Een best groot meer.

Ik kan het alleen maar de ruimte en de tijd geven, en soms een valiumpje, meestal in de vorm van wat wandelen (nee, geen records breken zoals nog vorige week een gemiddelde van 5,43 kilometer per uur (voor 3,7 kilometer maar hoor, maar toch!)), lichtverteerbare TV zoals de rijdende rechter (lekker smullen van andermans, in mijn ogen, veelal uitvergroot lekker knullig leed), moestuinieren natuurlijk, koken, af en toe prettig gezelschap.

Want ook meren hebben oevers heb ik mij laten vertellen.
Alleen het stroomt niet lekker door.
Je moet er heen dobberen.

Maar als er echt iets moet gebeuren: werken, koken, boodschappen, dan kan dat wel hoor vooralsnog, ook op dat meer, don/t worry.
In een enigszins aangepast tempo en niveau……..

O ja en die nieuwe anti hormonen. Ik heb meer opvliegers snachts. En overdag wat meer pijn het en der. Maar tot op heden niet invaliderend. En ja, dat gaat sowieso op een neer, en kan ook best door het rouwen komen nu. We gaan het zien.

alhoewel vandaag met 15 graden en hele dag regen. Wat zullen de plantjes groeien!!!!
Wij staan, voor zover het lukt, open voor alle indrukken.

Maar wat komt er, voorlopig aan?
Opluchting.
In 2018 ploeterde ik in de hittegolf, die zelfs de rodondendronstruiken bij het ziekenhuis deed doodgaan, met mijn pruik op richting einde van mijn behandelcaroussel.
2019 kon ik net 100 meter lopen, liefst met krukken.
2020…… tja
en dan nu……. er is geen enkele Grote Ramp aanwezig als de zon lekker warm word en de avonden lang zijn!
Nou.
die had ik niet tevoren aan zien komen.
Gelukkig maar, dat ik openstond voor alle opties!

en begonnen met de letrozol, het nieuwe antihormoon.
Snachts moet er wel frequent worden gewisseld van laken naar deken en terug, en beetje hoofdpijn, maar verder…..lijkt het wel of ik geen enkele bijwerking heb! Voorlopig dan. Dat is bijzonder.

Soms heeft de tijd van het jaar een andere betekenis gekregen na een levens-indringende gebeurtenis. Vader is overleden met kerstmis en elke kerstmis daarna wordt een beetje melancholischer. Zo iets.

Half juni is Sam een poosje opgenomen geweest na zijn eerste hele hele serieuze zelfdodingspoging, toen wij net terugkwamen na een midweek Zuidlimburg, waarin ik voor het eerst weer echt lekker ver kon wandelen (nou ja, toen 7 kilometer).
14 juli verliet hij zelf het land der levenden.
Het is helemaal niet gezegd dat ik elke vroege zomer vanaf nu in crisis ga zijn. Ik sta open voor alle opties.

Wel is hij, op dit moment, voorlopig weer wat dichterbij als een poosje geleden. We zitten nu in een vakantiehuisje, net als vorig jaar de tweede week van juni, ditmaal in de voor mij onbekende Eifel. Tijd en timing dat er weer van alles door mij heen gaat. Tijd voor boosheid en zielepijn, dat laat ik maar doorstromen. Maar ook tijd voor schoonheid en weelderigheid hier, met die steile vochtige groene dalen. Dat moet ik dan natuurlijk net zo soepel laten doorstromen! (soms is dat zelfs lastiger, dus oefenen geblazen!)

Fillempje erbij hoe het hier lekker doorstroomt mag niet van mijn blog, dus daarom maar een foto….

In mijn blog is er veel aandacht voor de rouwende kanten van mijn leven.
Eigenlijk is er wel een flink verschil met mijn dagelijkse leven.
Ik werk weer grotendeels (nou ja, dat is van 8 tot drie en dan een poosje relaxen om weer op te laden), heb afspraakjes, wandel, kook heerlijkheden, kortom ben een groot deel van de tijd gewoon bezig met doorleven. En ik kan ook regelmatig leuke of stomme herinneringen over al mijn zonen uitwisselen.
Als je mij dan zo ziet, dan ziet het er best normaal uit, alsof er niets aan de hand is.

Het lijkt wel een beetje of die doorleefkant en de rouwkant parallel aan elkaar voortbewegen. Waarbij ik, bij gelegenheid, hup van de ene naar de andere modus kan schieten. Is dat nou goed? Of niet? Geen mening.
Het verdriet voelen en laten doorstromen, daar ben ik aardig bedreven in geworden nu.
Wel moet ik het mijzelf toestaan om mijn verdriet ook te laten zien. Dat is echt een taak, want het is best “makkelijk”, en steeds makkelijker, om in het contact met anderen de aandacht te richten op alles behalve….. Maar als ik dat een poosje teveel heb gedaan, dan word het leeg van binnen en dan moet ik weer even.

Laatst trof ik een oude vriendin, die mij wat ontlopen had de laatste tijd (heel erg gelukkig ken ik er daar niet heel veel van!). Zij gaf ook eerlijk toe, dat ze soms geen zin had om ( in haar woorden) steeds bezig te zijn met die kanker, of met Sam. Nou ben ik dat met haar eens. Lijkt me vreselijk om iemand te zijn of iemand te ontmoeten die alleen maar over 1 van beide onderwerpen kan praten (of allebei!). Maar voor zover ik weet, ben ik niet zo iemand. Ik ga meemaken of ons contact hierdoor toch achteruitgaat. Zou jammer zijn!

Want het komt ertussendoor, liefst op onverwachte momenten, hups een golfje.
Vorig weekend, rodondendrons gespot (de meeste nog in de knop grmbl) kwamen we langs de natuurspeeltuin, die Sam heeft helpen bouwen in ’s Graveland als vrijwilliger, toen hij 15 was ( Ja mam, dat staat goed op mij CV! Ach, toen was hij nog zo opbouwend en ambitieus, traantje)
Een jonge merel is aan de vleugel verwond deze week in onze tuin (door onze poes, oi oi, pijnlijk!). Hij kan niet meer zo goed vliegen als dat hij zou moeten, fladdert wat rond in onze buurt. Nu blijft papa merel constant naar hem fluiten, en hij geeft de hele dag korte piepjes terug. En papa blijft hem nog steeds voeren, terwijl hij dat normaal niet meer zou doen.
Ach ach, zo ging het ook met Sam, hij kon eigenlijk niet goed vliegen, terwijl het wel de tijd was om dat te gaan doen. In zijn geval deed hij of hij het wel goed genoeg kon, gebruikte middelen en ook wel ons geld om voor zichzelf en zijn omgeving te verhullen dat hij een lamme vleugel had. Waardoor alles van kwaad tot erger tot ergst werd. Dat gepiep doet mijn ziel pijn.
Dat soort dingen.

Het is lente. Het is lente. Nog nooit in mijn leven heb ik daar zo naar uitgekeken.
En nog nooit zo de magnoliablaadjes in mijn ziel horen landen.
Nadat ik klaar ben met rillen dan, he?
En klaar met de drie-maal-per-week-rouw-onweersbuien.
En klaar ben met het voorzaaien van boontjes. en bergsteentijm. en pompoen. en peterselie. en courgette. en mais. en zovoort.
Sam moppert een beetje dat zijn plek wordt ingenomen. (zie foto onderaan) Dat komt ervan, het is (ook) tijd voor nieuw leven!

Ik heb nu 3 jaar tamoxifen geslikt, een antihormoon. Het advies is nu twee jaar een ander soort antihormoon. Dat is best spannend want heeft als bijwerking lichaamspijnen en daar zit ik niet op te wachten. Maar dat gebeurt helemaal niet altijd, zegt de oncoloog, en eerst ga ik een dikke maand antihormoonpauze nemen. Pillenvakantie, joepie!
En dan zien we wel weer.
Gisteren een dagje in de ardennen gewandeld met iemand die afstanden niet kan inschatten dus was het Heel Ver. en Heel Steil soms. en Heel Mooi.
13,5 kilometer in de heuvels. Weer een nieuw record. en dat is zoveel waard. Nou maar bidden dat ik dat kan blijven doen met die nieuwe pillen. Volgende maand.

Bijna elke dag raak ik de (prachtige) urn van Sam even aan in het voorbijgaan. En bijna elke keer komt er dan een vlaag van rust over mij heen. Vreemdgenoeg. Alsof hij zegt: Ja Mam, het is toch goed zo…….

Vorige week kwam ik de assistentenruimte binnenlopen op mijn werk en toen zong ik opeens een half liedje. Toen zei de assistente: Ben je blij, ben je gelukkig? Toen zei ik: Ja, soms wel, soms wel, en soms helemaal verdrietig. En toen zei zij: Ja, je mag blij zijn. Je mag blij zijn.
Dat ontroert me nog steeds elke keer verschrikkelijk als ik eraan denk.

Vorige week was de oude verkering van Sam bij ons op bezoek. Hij is nog heel erg vol van hem, op allerlei manieren. Dus hebben we uren over Sam gepraat en uitgewisseld (wel met een wandelingetje erbij hoor). Helemaal prima. Maar wel weer een paar nachten slecht slapen.

En verder gaat het leven door. en door.

het blog gaat eens per twee weken worden. heb ik net gemerkt! komend weekend de volgende……..